Waarom niet gewoon alles in ChatGPT gooien?
Dat heb ik geprobeerd. Op deze 5 facturen haalde een taalmodel 84%.
Klinkt goed, tot je ziet wát er misging: bij mijn verzekeringsfactuur zei 'ie doodleuk "btw: 16,68". Er stáát geen btw op die factuur, dat is assurantiebelasting. Het getal was verzonnen, en het werd met volle overtuiging gepresenteerd.
Dat is het probleem met een taalmodel: het kan niet zien dát het ernaast zit. Het geeft altijd antwoord, en het klinkt altijd even zeker.
Toen bedacht ik iets: voor een factuur heb je helemaal geen taalmodel nodig. Btw is wiskunde. In Nederland is het 21% of 9%. Het bedrag zonder btw, plus de btw, is het totaal. En de btw is een vast deel van dat bedrag zonder btw.
Van alle bedragen op een factuur past er dan precies één setje in die som. Dat is geen gok. Dat is rekenen. Uitgetikt zoekt dat setje. Vindt 'ie 't, dan klopt het gegarandeerd. Vindt 'ie 't niet, dan zegt 'ie dat, en kijk jij.
Regels alleen: 40% goed, en het liegt. Een taalmodel: 84% goed, en het liegt. De btw-wiskunde: nul verkeerde getallen, want wat niet klopt, dat vlagt 'ie.
Dat is het verschil tussen een demo en gereedschap. Een demo mag 84% halen. Iets dat je boekhouding in gaat, mag nooit met overtuiging liegen. En het mooie: geen AI, geen download, geen zwarte doos. Gewoon een som die je zelf kunt nakijken.
Mijn boekhoudpakket kan facturen toch al inlezen?
Klopt, en dat is niks nieuws. ocr bestaat 20 jaar, je boekhoudapp fotografeert een bonnetje en 't staat er met btw en datum in. Het verschil zit niet in 't lezen, maar in 't vertrouwen.
De meeste tools zetten een bedrag in je boeken en jij hoopt dat 't klopt. Eén keer een 8 waar een 6 stond, en je controleert voortaan alles. Uitgetikt gokt nooit: klopt de som, dan is 't zeker; klopt 'ie niet, dan vlagt 'ie 't en kijk jij. Zo hoef je niet meer alles na te lopen.
Hoe kan dit zonder AI en zonder download?
Omdat een factuur geen slim model nodig heeft, maar een som. De btw is 21% of 9%, en dat bedrag plus de btw is het totaal. Er is maar één setje bedragen op de factuur dat daarin past. Dat vinden is rekenwerk, geen kunstmatige intelligentie. Dus geen zwaar model dat je eerst moet binnenhalen, gewoon een pagina die meteen werkt.
Waarom vlagt 'ie soms?
Omdat de som niet opgaat. Verzekeringsfacturen hebben bijvoorbeeld assurantiebelasting in plaats van btw, dan is er geen 21%- of 9%-setje en hoort een mens te kijken. Ook een gemengd tarief of een ongewone opmaak zet er een vlag bij. Liever een vlag dan een verkeerd getal.
Waarom geen foto's of scans?
Nog niet. De meeste facturen komen als PDF binnen, daar zit de tekst al in. Scans vragen een extra stap, vraag ernaar als je 'm nodig hebt.
Is dit gratis? Wat is de catch?
Gratis, open source, geen account. De code staat op GitHub, kijk zelf wat 'ie doet. En vooral: wat 'ie niet doet.